I FSK 779/24 – Wyrok NSA

Wyrokiem z 18 czerwca 2026 r., o sygn. akt I FSK 779/24 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 października 2023 r. (sygn. akt III SA/Wa 345/23). Tym samym ostatecznie utrzymano w mocy orzeczenie uchylające decyzję organu podatkowego w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług oraz nałożenia na Spółkę dodatkowego zobowiązania podatkowego (tzw. sankcji 100%) za okresy od listopada 2018 r. do stycznia 2019 r.

NSA podzielił stanowisko zaprezentowane przez Kancelarię, uznając, że organy podatkowe nie udowodniły braku tzw. dobrej wiary po stronie podatnika. Sąd potwierdził, że do pozbawienia prawa do odliczenia VAT nie wystarczy samo stwierdzenie, iż faktury pochodziły od podmiotów nieprowadzących rzeczywistej działalności, jeśli organ nie wykaże jednocześnie, że podatnik wiedział lub przy zachowaniu należytej staranności mógł wiedzieć, że uczestniczy w oszustwie podatkowym.

Uzasadniając wyrok Sąd szeroko powołał się na ugruntowane orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (m.in. wyroki w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11 Mahageben i David, a także C-409/04 Teleos). NSA wskazał, że organy podatkowe nie mogą w sposób generalny wymagać od podatnika kompleksowego weryfikowania, czy jego kontrahent wywiązuje się z obowiązków fiskalnych. Jeśli przezorny przedsiębiorca podjął działania, jakich można od niego racjonalnie oczekiwać, zachowuje prawo do odliczenia VAT, a ciężar udowodnienia braku staranności spoczywa w pełni na organie. Dodatkowo Sąd odniósł się do kwestii nakładania 100-procentowej sankcji w VAT, powołując się na wyrok TSUE w sprawie C-935/19 (Grupa Warzywna) i przypominając o konieczności przestrzegania zasady proporcjonalności.

NSA wyraźnie wskazał organom podatkowym kardynalne błędy w prowadzonym postępowaniu dowodowym. Sąd wypunktował, że administracja skarbowa oparła swoje rozstrzygnięcie na ogólnych dowodach, nie wykazując, jakie konkretnie okoliczności powinny wzbudzić u Skarżącej podejrzenia co do rzetelności kontrahentów. Organom wskazano, że zarzucany Spółce brak weryfikacji w KRS osób reprezentujących kontrahentów czy ewentualne uchybienia w zakresie weryfikacji pozwoleń na pracę cudzoziemców, mogą świadczyć o naruszeniu innych przepisów, ale nie są dowodem na świadomy udział w oszustwie podatkowym.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu. Dzięki temu wyrok WSA, uchylający w całości bezpodstawną i dotkliwą finansowo decyzję podatkową, stał się prawomocny, a organy zostały zobowiązane do ponownego, rzetelnego zbadania sprawy z uwzględnieniem wytycznych Sądu.